Công tác trát – P1

trát là dùng vữa bọc bề mặt khối xây: tường cột, dầm, trần,…
Mặt trát có các tác dụng sau đây:
1. Bảo vệ cho khối xây khỏi bị tác dộng trực tiếp của khí hậu (mưa, nắng, nóng, ẩm,…).
2. Che cho khối xây khỏi bị các va chạm trực tiếp trong quá trình sử dụng.
3. Tránh bụi bám vào khối xây.
4. Tạo phẳng, tiện nghi và thẩm mỹ.
Ngoài ra mặt trát còn có tác dụng chống nóng lạnh, chống ẩm, chống thấm, chống cháy, chống axit, cách âm,…

1. Vữa trát
1. Các yêu cầu về vữa trát
<1. Yêu cầu chung về vật liệu ưôn vữa xem ở mục 4.3.2.1.
2. Dùng cát nhỏ hoặc cát đen:
– Lớp lót (trát thô) dùng cát cỡ hạt < 0,25 mm;
– Lớp mặt (trát mịn) dùng cát cỡ hạt < 0,12 mm.
Nếu phải dùng cát biển hoặc cát vùng nước mặn để trộn vữa thì phải rửa bằng nước ngọt.
3. Dùng vôi nhuyễn dã tôi > 2 tháng.
4. Đúng loại vữa, mac vữa và độ dẻo. Vữa đủ dẻo sẽ dễ trát, dính tốt mặt trát và trát nãng suất cao. Muốn cho vữa dẻo, ngoài việc đúng liều . lượng vật liệu như thiết kế, còn phải dùng loại cát hạt nhỏ hoặc cát den như dã nói, hoặc có thể thêm các chất phụ gia tâng dẻo như nước xà phòng, nước bã giấy,…
Độ dẻo của vữa trát như sau (cm)
– Khi trát lớp lót: 5 – 8;
– Khi trát lớp mặt: 7-8;
– Khi phun, vẩy: 8 – 12;
– Khi trát mạng ngoài: 7-8;
– Khi trảt mặt nhám (trát gai): 8 – 10;
– Khi trát lộ sỏi: 5 – 6;
– Khi trát mặt đá hạt lựu: 6 – 7;
– Khi trát trang trí bằng vữa vôi – cát:
+ Lớp lót: 8 – 12, + Lớp mặt: 7-9;
– Khi trát bằng vữa tam hợp:
+ Lớp lót: 9 – 10,
+ Lớp mặt: 7-8.
1. Các yêu cầu về trộn vữa trát như vữa xây (xem ở mục 4.3.2.2).
2. Nơi sử dụng, liều lượng và cách trộn các loại vữa trát
1. Vữa vôi – cát, vữa vôi – cát ít ximãng, vữa vôi – rơm dùng trát nơi khô ráo, liều lượng và cách trộn xem ở mục 4.3.2.3a.
2. Vữa ximăng – cát mac 25 trát nơi ẩm ướt ít;
mac 50 trát nơi ẩm ướt nhiều; mac 75 (80) trát nơi chịu áp lực nước (tường của bể chứa nước, bể xí,…),.
Liều lượng và cách trộn vữa ximãng – cát xem ở mục 4.3.2.3b.
3. Vữa tam hợp và vữa ximãng – cát ít vôi
mac 8-10 trát nơi ẩm ướt rất ít; mac 25 trát nơi ẩm ướt ít; . mac 50 trát nơi ẩm. ướt theo chu kỳ.
Liều lượng vữa tam hợp xem ờ mục 4.3.2.3c.
4. Vữa thạch cao, vữa thạch cao – cát và vữa thạch cao – vôi trát nơi khô ráo, liều lượng và cách trộn xem ở mục 4.3.2.3d.
Ngoài ra còn các loại vữa trát trang trí:
1. Vữa màu gồm ximãng, bột đá và bột màu trộn với nước.
2. Vữa granito thường dùng để trát hành lang, cầu thang, lối di, lancan, tường,… Đây là cách trát giả dá nhưng rẻ tiền nên rất phổ biến.
Vữa granito gồm ximăng trắng trộn đá hạt lựu (đá granito) cỡ 4 – 5 mm (có thể 3 – 10 mm), bột đá (để mặt được mịn) và bột màu với nước. Đá hạt lựu được sản xuất từ đá vôi hay đá cẩm thạch có nhiều màu Tỷ lệ pha trộn theo khối lượng như sau: 1 vật liệu trộn với 1,2 – 1,5 đá hạt lựu. Vật liệu trộn: 1 kg ximãng trắng trộn 0,5 -1 kg bột đá trộn 15g bột màu. Cách pha trộn vữa granito:
1. Trộn khô ximăng, bột đá, bột màu;
2. Rây;
3. Trộn với đá hạt lựu;
4. Cho nước vào: ngẩm từ từ và đều;

5. Thử độ dẻo của vữa bằng cách nắm vũa vào lòng bàn tay mà nước không chảy ra và khi xoè tay ra mà vữa không rời ra lả được.

2. Các vấn đề về trát
/. Chuẩn bị nền trát
1. Kiểm tra nền trát có phẳng không, thẩng đứng không (bằng nivô, dây dọi). Nếu có chỗ lồi, lõm thì phải đục bỏ chỗ lồi quá, trát vữa trám chỗ lõm quá.
2. Nền trát phải nhám: nếu không nhám phải đục xờm, đánh xờm, phun cát,… (Điều 7.7 của TCVN 4085 – 1985).
3. Nền kim loại thì phải tẩy hết gỉ (Điều 7.2).
4. Các nền xốp, nền dễ hút nước thì nên trát trước một lớp vữa mỏhg để bịt các lỗ.
5. Khi khối xây đã khô thì mới được trát. Nếu trát bằng vữa tam hợp, vữa ximãng – cát và khi khối xây xây bằng vữa vôi – cát thì phải để 3 – 4 tuần (ít nhát là 2 tuần), xây bằng vữa ximăng – cát thì chỉ sau 1 tuần
(ít nhà là 4 ngày) là trát được. Nếu trát bằng vữa vôi – cát hoặc vữa vôi – cát ít ximãng thì có thể trát sớm hơn’. Tuy vậy không nên để quá lâu, vì sẽ bị bụi bẩn, rêu mốc,… bám vào, khi trát phải cọ rửa sạch.
Đối với nền ưát là bêtông thì trát càng sớm càng dễ dính, nên thường trát ngay sau khi tháo dỡ ván khuôn. Đối với nền trát là gỗ thì chỉ được trát khi gỗ dã khô hẳn.
6. Khi nền trát khô quá thì phải tưới nước, nhất là khi trời hanh khô, nắng gắt. Nền trát là gạch, đá thì tưới xong trát ngay, nền bêtông phải tưới nước trước 2 giờ.
2. Các yêu cầu khi trát
1. Đối với mặt trát vữa thông thường thì chiều dày mặt trát 5 – 20 mm (do thiết kế quy định). Khi mặt trát dày > 10 mm thì phải trát làm nhiều lớp, mỗi lớp không dày quá 10 mm hoặc mỏng quá 5 mm.
2. Mặt trát phải bám chắc vào nền trát.
3. Trát đến đâu thì cán và xoa mặt trát đến đó.
4. Nếu mặt trát gồm hai loại vật liệu khác nhau thì cần chừa mạch cách giữa hai phần vữa ưát để tránh nứt mặt trát.
5. Khi ngừng trát phải để mạch ngừng theo kiểu răng cưa (không dể thẳng) để liên kết giữa vữa trát trước – sau cho tốt.
6. Muốn trát các bộ phận trong nhà cần:
– Làm xong mái và sân thượng;
– Làm xong các vách ngăn, khung cửa,… và phải bọc giấy bảo vê những nơi không trát;
– Lắp đặt xong các trang – thiết bị điện, nước,… đi ngầm;
– Đã lấp kín các rãnh trong tường, sàn, sau khi lắp đặt xong các trang – thiết bị.
7. Muốn trát các bộ phận ngoài nhà, cần làm xong phần đua ra của mái, lắp xong máng nước và ống dẫn nước, đảm bảo thoát dược nước mái.
8. Trên sàn công tác hoặc dưới chân mặt trát phải đặt ván dể hứng vữa rơi.
9. Cần kiểm tra giàn giáo trước khi trát.
10. Không trát phía ngoài nhà khi trời mưa.

Xem thêm: Bán nhà nhanh chóng. Dễ dàng. Đăng tin của bạn tại Bán nhà Hải Phòng